Ăn gỏi cá, cua nướng coi chừng nhiễm giun sán
Các Website khác - 18/03/2006
Theo kết quả khảo sát của PGS-TS Lê Khánh Thuận và đồng nghiệp tại Viện Sốt rét-Ký sinh trùng-Côn trùng Trung ương công bố đầu tháng 3-2006, tỷ lệ nhiễm các loại giun đường ruột tại nhiều tỉnh thành hiện nay rất cao. Ở một số tỉnh, tỷ lệ nhiễm lên đến 95%, đặc biệt giun đường ruột ở học sinh tiểu học chiếm 98%.
90% là tỷ lệ người bị nhiễm các loại giun đường ruột tại nhiều khu vực miền núi phía bắc như Điện Biên, Cao Bằng. Tại Lục Yên-Yên Bái, các em học sinh tiểu học bị nhiễm giun lên 98%. Ở các tỉnh miền núi Cao Bằng, Tây Ninh và Đác Lắc, tỷ lệ nhiễm giun móc từ 30%-70%.

Đến nay, sán lá gan nhỏ đã được phát hiện tại 24 tỉnh thành trong cả nước, chủ yếu tại các vùng có tập quán ăn gỏi cá: 80,4% ở Nam Định, 70% ở Ninh Bình, 67,9% ở Thanh Hóa. Đối với sán lá gan lớn, theo khảo sát của Viện Y học lâm sàng nhiệt đới TP Hồ Chí Minh, Viện Sốt rét-Ký sinh trùng-Côn trùng Trung ương và một số đơn vị, hàng nghìn ca bệnh đã được phát hiện khắp 30 tỉnh thành trên cả nước, trong đó có Hà Nội, Nghệ An, Đà Nẵng, Lâm Đồng, Bà Rịa-Vũng Tàu, TP Hồ Chí Minh, Bến Tre. Diễn biến cấp tính bệnh sán lá gan lớn có thể gây nguy hiểm đến tính mạng, đã có một bệnh nhân bị vỡ gan tử vong tại Bệnh viện Đa khoa Bình Định. Ấu trùng sán non có thể khu trú ở não, khớp, đại tràng, dưới da... làm cho bệnh cảnh lâm sàng phức tạp, khó chẩn đoán.

Cua nướng là món ăn khoái khẩu đối với nhiều người. Tuy nhiên, sán lá phổi là loại ký sinh trùng ẩn mình trong cua. Tại các địa phương có tập quán ăn cua nướng như: Lai Châu, Yên Bái, Hà Giang, Lào Cai, Lạng Sơn, Hòa Bình, Sơn La và Nghệ An, bệnh xuất hiện nhiều ở đối tượng trẻ em. Người nhiễm sán lá phổi có triệu chứng khó phân biệt với bệnh lao phổi.

Theo kết quả thống kê của Viện Sốt rét - Ký sinh trùng - Côn trùng Trung ương, từ năm 2000 tới 2005 đã tiếp nhận trên 700 trường hợp bệnh ấu trùng sán lợn đến từ 30 tỉnh thành khác nhau. Trong số những bệnh nhân được theo dõi và điều trị, 84% có tổn thương ở não với các triệu chứng thần kinh, liệt, mù mắt, tăng áp lực nội soi, đã có bệnh nhân tử vong do tụt não thất.

Phòng chống bệnh giun sán

Đến nay, việc chẩn đoán bệnh giun sán tại bệnh viện tuyến tỉnh và ngay cả một số bệnh viện trung ương cũng gặp khó khăn. Kết quả khảo sát gần 2.000 bệnh án của người mắc bệnh giun sán tại sáu bệnh viện: Việt Đức, Bạch Mai, Trung ương Huế, Đa khoa Bình Định, Đa khoa Nam Định và Đa khoa Ninh Bình, cho thấy các trường hợp biến chứng do giun sán (sán lá, ấu trùng sán lợn, giun đũa chó) chỉ được phát hiện sau khi mổ.

Vai trò của người dân góp phần quan trọng trong việc phòng chứng bệnh giun đường ruột. Kết quả khảo sát cho thấy, phần lớn người dân tại Lục Yên tỉnh Yên Bái từ bỏ tập quán ăn cua nướng (giảm từ 19,6% còn 2,4%), khi xét nghiệm phân sau điều trị 1 năm, tỷ lệ nhiễm sán lá phổi giảm đáng kể từ 3,8% xuống còn 1%.

Tẩy giun hàng loạt cho đối tượng học sinh tiểu học (từ 6 - 11 tuổi) góp phần quan trọng giảm tỷ lệ mắc, cường độ nhiễm và hạn chế tác hại của các bệnh giun đường ruột ở đối tượng trẻ em. Theo các chuyên gia về ký sinh trùng, người dân không nên giữ tập quán ăn uống, sinh hoạt tạo thuận lợi cho sự lây truyền bệnh giun sán. Đặc biệt là ăn gỏi cá, cua nướng, thịt bò, thịt heo chế biến chưa chín, hố xí không hợp vệ sinh, đi phân không vào hố xí, bón ruộng-vườn rau bằng phân tươi, không rửa tay trước khi ăn và sau khi đi ngoài, nuôi gia súc thả rong, là những hành vi tạo điều kiện khép kín một vòng đời giun sán.

Trước thực trạng bệnh giun sán hiện nay, Bộ Y tế đã quyết định triển khai một chương trình cấp quốc gia về phòng chống các bệnh giun sán trên phạm vi toàn quốc từ năm 2006. Trong đó, giai đoạn 2006-2010, chương trình tập trung vào hai mục tiêu cụ thể: xây dựng mô hình và tiến hành phòng, chống bệnh giun sán cho từng vùng, giảm 50% tỷ lệ nhiễm giun đường ruột cho học sinh lứa tuổi học đường trên toàn quốc.

Theo Theo Sài Gòn giải phóng