"Virus H5N1 có thể tạo ra biến thể mới cực kỳ nguy hiểm"
Các Website khác - 29/01/2005
Bệnh nhân Nguyễn Thành
Hưng (phải) đã hồi phục sau
khi bị nhiễm cúm H5N1.
Trước tình hình dịch cúm gia cầm có nguy cơ bùng phát, tiến sĩ Cao Văn Viên (Viện phó Viện Y học Lâm sàng các bệnh nhiệt đới Hà Nội) cho biết một số thông tin về cơ chế lây lan của virus H5N1. Ông cũng cảnh báo về khả năng biến thể của loại virus nguy hiểm này.
Hỏi: Ông có thể cho biết cơ chế lây lan của virus H5N1?

Tiến sĩ Cao Văn Viên: Bệnh cúm A H5N1 được phát hiện trên người năm 1997 ở Hồng Kông và đến cuối năm 2003 đầu 2004, bệnh này được phát hiện ở Việt Nam. Bệnh do virus H5N1 gây bệnh ở gia cầm và ngẫu nhiên lây sang người. Hiện vẫn chưa xác định hết được cơ chế lây sang người của loại virus này. Tuy nhiên, hiện tại xác định được một số đường lây lan chính, như: tiếp xúc với gia cầm bị bệnh, ăn thịt gia cầm bị bệnh chưa được đun chín hoặc tiếp xúc với môi trường có gia cầm bị bệnh như tắm ở ao chăn thả có gia cầm bị bệnh. Hiện tại bằng chứng về việc virus H5N1 lây từ người sang người là chưa được khẳng định.

Năm 2004 Viện chúng tôi tiếp nhận năm bệnh nhân qua chẩn đoán là bị nhiễm H5N1 thì có bốn trường hợp bị tử vong. Riêng đầu năm nay, chúng tôi tiếp nhận ba trường hợp đã được xác minh là nhiễm H5N1, cả ba cùng làm, ăn thịt và uất canh gia cầm bị bệnh với nhau. Sở dĩ bệnh do virus H5N1 gây ra cho người có tỷ lệ tử vong rất cao là do H5N1 ngoài việc gây tổn thương và làm suy hệ hô hấp (viêm hoại tử) cực nhanh, còn làm viêm hoại tử các cơ quan nội tạng khác như tim, gan, thận, não...., khác với bệnh SARS chỉ làm viêm phù cơ quan hô hấp.

Hỏi: Những phát hiện mới về căn bệnh do virus H5N1 gây ra cho người có gì khác biệt so với trước đây?

Trả lời: Trong số ba trường hợp đã được xác định là nhiễm H5N1 đầu năm nay thì bệnh nhân NHV (Thái Bình) nhập viện ngày 1-1 đến ngày 9-1 tử vong. Bệnh nhân Nguyễn Thành Hưng (Hà Nội) nhập viện ngày 13-1 với triệu chứng sốt cao, viêm phổi nặng và qua xét nghiệm được chẩn đoán là cúm A H5N1 nhưng đến nay đã được điều trị khỏi. Trường hợp thứ ba là NHH (Thái Bình) xét nghiệm thấy bị nhiễm H5N1, nhưng vẫn khỏe mạnh và chưa thấy có triệu chứng phát bệnh.

Về cơ bản, bệnh do virus H5N1 gây nên ở người hiện tại không có gì khác biệt lớn so với trước đây. Tuy nhiên có một điểm khác biệt rất lớn là có trường hợp qua xét nghiệm là bị nhiễm H5N1 nhưng vẫn khỏe mạnh và không có triệu chứng phát bệnh, đó là anh NHH ở Thái Bình (như đã nêu trên). Điều này theo các chuyên gia của Tổ chức Y tế thế giới (WHO) là cực kỳ nguy hiểm. Vì đối với những người tồn lưu virus H5N1 nhưng chưa bị phát bệnh thì khả năng loại virus này sẽ tổ hợp với virus cúm A thông thường ở người và tạo ra một biến thể mới là một loại virus - theo cảnh báo là cực kỳ nguy hiểm. Chúng sẽ có khả năng lây lan mạnh như virus cúm A và nguy hiểm như virus H5N1, có khả năng gây tử vong rất cao cho người bị nhiễm. Mặc dù vậy, việc xác định virus H5N1 có thể gây ra dịch lớn cho người hay không thì vẫn chưa thể xác định được. Hiện chúng tôi đang tiếp nhận và điều trị hơn 10 bệnh nhân bị các bệnh về đường hô hấp, tuy nhiên chưa có thêm trường hợp nào bị xác định là nhiễm virus H5N1. Một điều đã được xác định nữa là nếu được xác định sớm và điều trị theo đúng phác đồ thì có thể chữa khỏi bệnh do virus H5N1 gây ra cho người, như trường hợp của bệnh nhân Nguyễn Thành Hưng ở Hà Nội.

Hỏi: Thưa ông, làm thế nào để có thể phòng chống lây nhiễm và chữa trị bệnh do virus H5N1 gây ra một cách có hiệu quả nhất?

Trả lời: Trong tình hình hiện nay, những ai trong giai đoạn này bị sốt và ho thì nên đến khám tại các cơ sở y tế. Nếu phát hiện thấy có hình ảnh viêm phổi không điển hình, có số lượng bạch cầu bình thường hoặc hạ thì phải được đưa vào giám sát bệnh cúm A H5N1, gửi các mẫu bệnh phẩm của họng về các cơ sở xét nghiệm đủ điều kiện để xác định có bị nhiễm virus H5N1 hay không.

Tại các địa phương phát hiện có điểm dịch cúm gia cầm thì phải thực hiện: không giết mổ, không ăn, không vận chuyển, không mua bán gia cầm bị bệnh chết; không vứt xác gia cầm bừa bãi, đặc biệt là xuống các kênh rạch; không tắm rửa, sử dụng nước tại các nguồn nước có xác gia cầm, hoặc nơi chăn thả thủy cầm. Đồng thời thực hiện các biện pháp khu trú, xử lý làm sạch môi trường bằng hóa chất đối với các vùng bị dịch cúm gia cầm; những người trực tiếp làm công tác này phải được bảo hộ một cách triệt để.

- Xin cảm ơn ông!

Theo Theo Tin tức