Bảo hiểm y tế lo 'vỡ quỹ'
Các Website khác - 25/08/2005
Vẫn có tình trạng các bác sĩ chỉ định những xét nghiệm hoặc dịch vụ y tế kỹ thuật cao để khám chữa các bệnh thông thường.

Với việc bệnh nhân bảo hiểm y tế được chi trả 100% nếu giá dịch vụ y tế dưới 7 triệu đồng, Bảo hiểm xã hội và Bộ Y tế đều lo ngại rằng bác sĩ có thể chỉ định các dịch vụ kỹ thuật cao (chẳng hạn chụp cắt lớp hay cộng hưởng từ) khi không cần thiết.

Tại cuộc họp triển khai các quy định mới về bảo hiểm y tế (BHYT) ngày 24/8, ông Nguyễn Minh Thảo, Phó giám đốc Bảo hiểm xã hội Hà Nội nói: "Hiện không có phương tiện để hạn chế việc lạm dụng kỹ thuật cao chi phí lớn tại các cơ sở khám chữa bệnh cho bệnh nhân BHYT. Điều này càng dễ dàng khi hiện nay mức chi trả đã được nâng lên nhiều. Trước đây, chúng tôi chỉ phải trả 3 tỷ đồng mỗi quý cho dịch vụ đặt stent nong mạch vành; nhưng với quy định mới, chỉ trong tháng 7, con số này đã lên hơn 3 tỷ". Ông Thảo đề nghị ngành y tế nghiên cứu để tìm biện pháp ngăn chặn nguy cơ này.

Về vấn đề trên, ông Lý Ngọc Kính, Vụ trưởng Điều trị Bộ Y tế nói: "Theo tôi, việc lạm dụng kỹ thuật cao không dễ, vì nó phải có chỉ định rõ ràng. Không ai nong mạch vành để đặt stent cho bệnh nhân khi bệnh tình không đòi hỏi. Nhưng việc lạm dụng thuốc và xét nghiệm thì đúng là đáng lo ngại. Có khi không cần thiết nhưng bệnh viện vẫn có thể cho bệnh nhân đi chụp cắt lớp, cộng hưởng từ, hoặc dùng các thuốc có chi phí lớn. Bộ Y tế đã nghĩ đến vấn đề này và sắp tới sẽ ban hành các văn bản để hạn chế".

Phía bệnh viện lại lo lắng sẽ gặp nhiều vướng mắc khi thanh toán theo quy định mới. Đại diện bệnh viện Bạch Mai cho rằng, do việc nâng lên của mức thanh toán kỹ thuật cao, số tiền bệnh nhân phải cùng chi trả sẽ cao hơn. Chẳng hạn, nếu sử dụng dịch vụ có giá 20 triệu đồng, bệnh nhân phải bỏ ra 8 triệu. Nếu là người nghèo, có thể họ không trả được và bệnh viện sẽ chịu thiệt thòi.

Ông Nguyễn Ngọc Tước, Viện phó Viện Tim mạch (bệnh viện Bạch Mai) bày tỏ: "Trước khi được cung cấp dịch vụ kỹ thuật cao, bệnh nhân phải thanh toán tất cả kinh phí. Nhiều khi bệnh nhân đến trong trường hợp cấp cứu và người nhà thường không kịp mang theo quá nhiều tiền. Nếu bệnh viện vẫn điều trị và sau đó người bệnh không thanh toán nổi thì sao? Bộ cần có hướng dẫn cụ thể".

Cũng theo ông Tước, một số thuốc tuy có trên thị trường, nhưng nhà thầu cung ứng thuốc cho bệnh viện lại không có thuốc ấy nên không cấp được cho bệnh nhân, khiến họ phải mua ngoài. Nếu bảo hiểm không thanh toán khoản này thì ảnh hưởng đến quyền lợi của người bệnh.

Trả lời vấn đề này, ông Kính cho rằng hiện mức phí đóng còn thấp nên không thể thỏa mãn mọi nhu cầu của người bệnh. Trước đây, chỉ 17 kỹ thuật cao được thanh toán trong khi quỹ thừa nhiều nên việc chi trả có thể rộng tay. Nhưng hiện nay danh mục đã được mở rất rộng, nếu nâng trần thanh toán kỹ thuật cao lên quá mức thì sẽ vỡ quỹ. "Tỷ lệ người nghèo từ 14 đến 15%, nay đã lên thành 35% do áp dụng chuẩn nghèo mới, trong khi mức đóng phí của họ chỉ 50.000 đồng/năm. Vì vậy, BHYT chỉ có thể thanh toán 100% cho họ đến 20 triệu đồng. Quá 20 triệu thì bệnh viện phải làm thế nào? Câu hỏi này hiện vẫn chưa có lời giải đáp. Theo Bộ Tài chính thì hỗ trợ được chút nào hay chút ấy", ông Kính nói.

Danh mục những thuốc và kỹ thuật được thanh toán cũng là điều mà nhiều đại biểu băn khoăn. Đại diện bệnh viện Y học cổ truyền "kêu" về chuyện các biện pháp điều trị không dùng thuốc của Đông y như châm cứu, bấm huyệt hiện chưa được BHYT thanh toán, trong khi loại kỹ thuật này chiếm đến 50% trong phác đồ điều trị bệnh nhân nội trú. Vì vậy, bệnh viện lo rằng sẽ gặp khó khăn trong hoạt động của mình. Ngay cả phía bảo hiểm cũng băn khoăn về danh mục các dịch vụ được thanh toán. Ông Nguyễn Minh Thảo cho biết, hiện nay do chưa có danh mục mới về thuốc và dịch vụ kỹ thuật cao nên việc thanh toán vẫn phải theo danh mục trước đây. Như vậy, một loạt kỹ thuật và thuốc chưa thể thanh toán được như mổ tim hở, mổ nội soi, siêu âm màu, thuốc chống thải ghép, trị ung thư...

Phó giám đốc Bảo hiểm xã hội thành phố Hà Nội kiến nghị Bảo hiểm xã hội Việt Nam nên có cơ chế điều tiết quỹ hiệu quả hơn. Hiện nay, quỹ được chia bình quân; nếu thiếu thì chỉ được lấy 15% quỹ dự phòng bù vào; nếu vẫn không đủ thì phải chờ cuối năm tổng kết, làm báo cáo và đề nghị. Chẳng hạn, bệnh viện Hữu Nghị, nơi bệnh nhân rất đông và nặng nhưng cũng chỉ được phân quỹ giống như một trung tâm y tế huyện. Nếu lấy cả quỹ dự phòng, cơ sở này vẫn không đủ tiền mua thuốc cho bệnh nhân.

Sáng nay, Liên bộ Tài chính - Y tế vừa ban hành thông tư hướng dẫn thực hiện BHYT tự nguyên. Theo đó, đối tượng này cũng được hưởng quyền lợi tương đương những người tham gia bảo hiểm y tế bắt buộc, kể cả các dịch vụ kỹ thuật cao. Cụ thể, BHYT sẽ thanh toán 100% cho các dịch vụ có giá dưới 7 triệu đồng và 60% nếu chi phí ở mức 7-20 triệu đồng. Riêng học sinh sinh viên được trợ cấp 1 triệu đồng trong trường hợp tử vong do bệnh tật và rủi ro.

Đối tượng tham gia bảo hiểm y tế tự nguyện là thành viên trong hộ gia đình, học sinh sinh viên, thành viên của các hội - đoàn thể, thân nhân của người lao động đang tham gia BHYT bắt buộc hoặc của hội viên đoàn thể đang tham gia BHYT tự nguyện. Những người này chỉ được tham gia bảo hiểm khi đăng ký theo tập thể.

Mức đóng phí là 30.000-160.000 đồng mỗi năm, tùy đối tượng và khu vực (thành thị hay nông thôn).

Thanh Nhàn