Thủy sản thiếu nguyên liệu trầm trọng
Các Website khác - 23/03/2006

Từ đầu năm đến nay, các nhà máy chế biến thủy sản lâm vào tình cảnh thiếu nguyên liệu vì không có cung. Nhiều nhà máy chỉ sản xuất 30-40%, trừ một số doanh nghiệp đã ký hợp đồng xuất khẩu nên bằng mọi giá thu mua nguyên liệu.

Thống kê của Sở Nông nghiệp tỉnh An Giang cho thấy, số lồng bè nuôi cá tra, ba sa toàn tỉnh hiện chỉ còn 500, giảm hơn 70% so với cuối năm ngoái. Sản lượng cá thu hoạch trong năm nay ước tính cũng giảm gần 1 nửa. Trong quý 2, dự kiến tỉnh này sẽ thu hoạch hơn 37.000 tấn cá. Với sản lượng như vậy, các nhà máy chế biến xuất khẩu của tỉnh sẽ thiếu gần 3.000 tấn cá nguyên liệu mỗi tháng.

Trao đổi với VnExpress, Phó chủ tịch Hội nghề cá An Giang Lê Chí Bình cho biết, năm nay An Giang không chủ trương tăng số lượng cá nuôi, mà khuyến khích nâng cao chất lượng cá sạch. Chủ tịch Hội nghề cá tỉnh Đồng Tháp Dương Nghĩa Quốc thì cho rằng, nhiều ngư dân đang bỏ bè để nuôi hầm và đăng quầng do cách nuôi này hiệu quả hơn. Song, ông Quốc thừa nhận, thực tế sản lượng các nuôi đang giảm dần do ảnh hưởng của những đợt thua lỗ vì giá cá thu mua xuống thấp, chỉ 7.000-8.000 đồng/kg, trong năm ngoái.

Nhiều bè cá ở An Giang phơi lưới, chuyển sang nuôi hầm. Ảnh: V.H.

Toàn tỉnh An Giang hiện đang có gần 6.000 hộ đang nuôi cá tra hầm, đăng quầng với quy mô diện tích 778 ha. Trong khi ở Đồng Tháp, vựa cá nhiều nhất thuộc cồn Bình Thạnh, huyện Cao Lãnh.

Ở các tỉnh miền Tây, hiện có hàng trăm trường hợp người nuôi cá bè phải phá sản do gánh nặng của vốn vay ngân hàng, chủ yếu là những hộ có quy mô chăn nuôi nhỏ. Tình trạng nuôi không theo quy hoạch, chạy theo phong trào, không tính đến đầu ra, không đảm bảo yêu cầu về kỹ thuật, môi trường chăm sóc khiến cá bệnh, không bán được cá... đã đẩy nhiều hộ nuôi cá vào cơn khủng hoảng phá sản, phơi bè.

Nguy cơ tái khủng hoảng

Bộ trưởng Thủy sản Tạ Quang Ngọc trong lần trả lời phỏng vấn VnExpress hồi năm ngoái cũng thừa nhận, tình trạng khủng hoảng trong việc nuôi cá tra, ba sa một phần là do lỗi quy hoạch. "Quản lý Nhà nước còn yếu kém, để cho người dân nuôi tự phát quá nhiều", Bộ trưởng Ngọc thẳng thắn nhìn nhận. Ông Bộ trưởng cũng cho biết, chủ trương của ngành sẽ siết lại quy hoạch nuôi theo hướng nâng cao chất lượng.

Tuy nhiên tình hình thị trường năm nay xem ra chưa thể diễn biến theo mong muốn của ông Bộ trưởng. Theo các chuyên gia trong ngành thủy sản, năm nay có khả năng diễn ra khủng hoảng cá tra, ba sa nhưng sẽ là thiếu, trái ngược với năm ngoái. Phân tích của giới kinh doanh cho thấy, tâm lý người nuôi thấy cá rớt giá, lỗ là lập tức giảm nuôi hoặc dẹp luôn. Đó là lý do, sản lượng cá nuôi năm nay giảm hẳn. Nhưng sản lượng giảm đột ngột lại làm cho cán cân cung cầu chênh lệch khiến toàn ngành lại rơi vào thế bị động khác.

Hiện giá cá tra, ba sa thu mua tại Đồng bằng sông Cửu Long đã ở mức 13.500 đồng/kg nhưng không có nguồn cung cấp. Dự báo của giới kinh doanh, giá còn có thể tăng đến 14.000-15.000 đồng/kg trong những tháng tới. Nhiều người nuôi cá đang tiếp tục găm giữ hàng để chờ giá cao hơn. Nguy cơ khan hiếm cá nguyên liệu sẽ trở nên gay gắt.

Thế nhưng vòng tuần hoàn thừa, thiếu lại có khả năng tiếp tục, bởi theo khảo sát của VnExpress, cá tra, ba sa đang đắt giá bắt đầu kéo những người khác trở lại với cuộc đua, bất kể đã có nhiều người phá sản. Ông Phan Văn Minh, một người nuôi cá bè ở Tiền Giang cho biết, sau 1 năm gác kiếm, ông đang chuẩn bị thả cá trở lại, lần này sẽ nuôi hầm. "Thị trường thấy lạc quan hơn cho cá tra, ba sa rồi", ông nói. Còn giới thủy sản chưa hết lo thiếu cá nguyên liệu đã chắc mẩm: "Ráng đợt này, vụ kế tiếp chắc chắn sẽ thừa cá".

Phan Anh